Arnhem - De ontwikkelaars van het Rijnboog-projectdeel Nieuwstraat trekken zich terug, zo werd gisteravond in een besloten overleg aan de gemeenteraad van Arnhem medegedeeld. Op de site van Bureau Arnhem lazen wij hierover het volgende.
Arnhem - De ontwikkelaars van het Rijnboog-projectdeel Nieuwstraat trekken zich terug, zo werd gisteravond in een besloten overleg aan de gemeenteraad van Arnhem medegedeeld. Op de site van
Bureau Arnhem lazen wij hierover het volgende.
Vroeger, heel vroeger...
Nog voor de beroemde Slag om Arnhem zich van huis tot huis in het Rijnbooggebied afspeelde, was het gebied eigenlijk al een stedenbouwkundig stiefkindje. De armsten van de stad woonden daar in erbarmelijke woninkjes, omringd door loodsen en loodjes. Het rijke centrum, met zijn mooie panden, leek weinig van het gebied te willen weten. Zelfs al woonde je toen in ‘Het Paradijs' (een naam die nog steeds in Rijnboog bestaat), dan nog was dat geen teken van rijkdom, maar van doffe armoede.
Dat Arnhem op de Liberation Route ligt, hielp het gebied van de regen in de drup. De zware gevechten die vele mensenlevens kostten, vernietigde het toch al zieltogende gebied.
Wederopbouw
Met een groot deel van de zuidelijke binnenstad in puin en de terugkerende evacuees had de stad wel wat anders aan zijn hoofd dan ‘mooie dingen' bouwen. Mensen kunnen niet wonen in plannen, zei ooit Jan Schaefer oud-wethouder woningbouw van Amsterdam. En zo was het. Bouwen, als de mensen maar onderdak hebben.
Daarna viel het gebied ten prooi aan ‘visionaire' bestuurders die hun eigen plannetjes op het gebied loslieten. Een ‘snelweg' door het gebied strandde nadat de helft was aangelegd. Gelukkig maar, want die ‘snelweg' had ook door de nog intacte binnenstad moeten snijden.
Een haven. Geen haven
Arnhem moest de binnenstad toch een keer goed verbinden met de Rijn, een zo belangrijk element van de stad. Een diep in het Rijnboog-gebied ingesneden haven zou de oplossing zijn. Maar er was veel verzet uit de bevolking. De huidige wethouder van Rijnboog, Gerrie Elfrink, trok fel van leer als leider van de lokale SP. Hij werd daarmee bij de gemeenteraadsverkiezingen van 2010 de grootste partij van Arnhem, naast de vrijwel even grote PvdA. Einde havenplannen.
De oorspronkelijk ingehuurde Spaanse architect van de havenplannen, Manuel de Solà-Morales, trok zich echter al eerder uit onvrede over de voortgang van het project terug. Het geklungel met het €3 miljoen kostende ‘referendum' staat nog veel Arnhemmers in het geheugen.
Een kunstencluster. Geen kunstencluster?
Onderdeel van het havenplan was de bouw van het kunstencluster. Toen de haven wegviel bleef het kunstencluster als stand alone idee over. Het bestuur pleitte stevig voor doorgang van dit projectonderdeel. Het zou de nodige bezoekers naar de Rijn trekken. Inmiddels groeit ook daartegen het verzet, omdat in de diverse varianten, het beschikbare budget niet toereikend is. Eind december buigt de raad zich, definitief, over de toekomst van het kunstencluster.
Nog een keer proberen
Verbazingwekkend dat de gemeente via haar speciale website liet weten weer op zoek te gaan naar een nieuwe ontwikkelaar voor het gebied. Geen moment van bezinning. Doorrennen op het oude pad. No lessend learned. Is het paniek, gebrek aan fantasie of beide?
De onderhandelingspositie van de gemeente was al minimaal, maar na dit debakel zal een volgende ontwikkelaar (als die er is) zijn eisen stellen. De gemeente kan dan alleen maar hopen dat de projectontwikkelaar iets met onze stad heeft en niet alleen met zijn portemonnee.
Politiek is het treurig dat de wethouder die destijds als oppositieleider zo te hoop liep tegen de haven (zoals veel Arnhemmers), nu Rijnboog in deze situatie terecht ziet komen. De hele aanpak waarbij burgers via online communicatie bij de herontwikkeling werden betrokken, was vernieuwend, verfrissend. Maar het kwam te laat, de tijden waren toen al aan het veranderen. Geen wethouder die dat tij nog kon keren. Maar om nu weer naar een nieuwe ontwikkelaar te gaan zoeken, wekt toch de indruk dat hardleersheid heerst op het stadhuis van Arnhem. Met alle problemen in het Centrum Oostgebied, wordt het toch echt tijd dat Arnhem het roer radicaal omgooit.
De oplossing begint in het Paradijs?
Een aantal actieve Arnhemmers zijn al maanden bezig aan andere plannen in het gebied, werkend onder de naam Projectgroep Paradijs. Hun Paradijsplan werkt vanuit andere stedenbouwkundige principes, principes die de tekenen van de tijd erkennen.
Het gaat er bij dit plan om, om het gebied tussen de binnenstad en de rivier tot leven te wekken. Dat doe je niet alleen met een gebouw maar vooral met programma en het creëren van kansen. En die kansen liggen er; vlak achter de Markt en om de hoek van de Eusebiuskerk ligt een interessant gebied met ongekende mogelijkheden; het Paradijs. Oorspronkelijk gebouwd als ‘handelshof' voor marktlieden bieden de loodsen, waarvan sommige zijn voorzien van fraaie ‘sheddaken' een ideale biotoop voor creatieve ondernemers en instellingen.
De gemeenteraad heeft inmiddels in een motie burgemeester en wethouders opgedragen medio december te komen met een eerste verkenning van deze alternatieve plannen.
Misschien is het weglopen van de traditionele ontwikkelaars uit Rijnboog wel een zegen voor het gebied. Kan Arnhem vanuit nieuwe stedenbouwkundige principes een frisse start maken.